خب اونوقت میشه عین مملکت خودمون.بازار آزاد همینه
ماها افکار سوسیالیستیمون رو دوست داریم تو جوامع آزاد و لیبرال ببینیم و معانی رو داریم عوض میکنیم ولی یه سیستم لیبرال، آزادی کامل رو به مالک اصلی داده و به مصرف کننده هم حق انتخاب داده. نه اینکه مصرف کننده بیاد با ابزار دولتی تولید کننده رو تحت فشار قرار بده.بازار خودش مشخص میکنه که یه سیاست از طرف تولید کننده بد بوده یا خوب
" اصول کلیدی اقتصاد لیبرال
- بازار آزاد و رقابتی: قیمتگذاری، تولید و توزیع کالاها و خدمات از طریق عرضه و تقاضا و رقابت آزاد تعیین میشود.
- مالکیت خصوصی: حق فرد برای مالکیت ابزار تولید و داراییها به رسمیت شناخته میشود.
- تجارت آزاد: کاهش یا حذف تعرفهها و موانع تجاری برای تسهیل تبادل کالاها در سطح بینالمللی.
- محدودیت نقش دولت: وظیفه دولت صرفاً حفظ امنیت، اجرای قانون و حفظ حقوق مالکیت است و نباید در قیمتگذاری یا توزیع ثروت دخالت کند."
حالا باز یه عده میان از اصول ماله کشی روضه میخونن
به عنوان یک مدافع سرسخت بازار ازاد و مخالف تا مغز استخون رویکرد های کمونیستی مارکسیستی، بهت میگم که داری اشتباه میزنی مالک
تعریفت به صورت کلی از بازار ازاد اشتباه نیست، اما دقت نمیکنی که بازار ازاد "بدون ازادی بیان" دیگه ازاد به معنی درست نیست،
بازار ازاد در کنار ازادی بیان معنی پیدا میکنه، در کنار نقد و پرسشگری همه جانبه (البته در چهارچوب نقد، مثلا نمیشه از پرنده نقد کرد که چرا تو اعماق دریا زیرابی نمیره، یا به ماهی نقد کرد که چرا در اوج اسمان پرواز نمیکنه)
اما در چهارچوب نقد، یعنی دقیقا در چهارچوب گفتگو های این روز های این تاپیک و اینترنت، باید بتونی سرتاپای کمپانی بنگاه سرویس اقتصادی رو نقد کنی تا بازار ازاد به معنای دقیق شکل بگیره،
چون اگر بدون نقد و پرسشگری، ما به کمپانی ها اجازه بدیم هرکاری میخوان بکنند، اون دیگه میشه یک دولت کوچک نه یک کمپانی، مثل یک دولت، میتونه هرکاری، هرکاری، هرکاری دلش میخواد (درسته در چهارچوب قوانین کشور) انجام بده، میتونه از هر سوراخ قانونی به نفع خودش استفاده کنه، این دقیقا کاری هست که دولت های غیر دموکتراتیک و مخالف دنیای ازاد انجام میدن، و اگر ما به کمپانی ها "هیچ" نقدی وارد نکنیم، عملا اون کمپانی هارو به سمت "دولت اقتدارگرا" شدن سوق میدیم، در حد و اندازه و کانتکست بازاری خودشون،
دقت کن، مهم ترین نشانه بازار ازاد چیست؟ استقلال از دولت، خودمختاری، حالا، اگر ما اجازه بدیم ابرکمپانی ها خودشون تبدیل به یک دولت کوچک بشند و مونوپولی و اتوریته نامحدود در بازار خودشون داشته باشند، یعنی اومدیم به جای بازار ازاد از دولت، دولت بازاری درون دولت مرکزی ساختیم، میدونی شبیه کجا؟ خیلی زیاد شبیه چین، چین سرمایه داری ازاد هست، اما بازار ازاد نیست، بازار چین یک بازار ارگانیک و خودساخته نیست، و تماما با حمایت دولت شکل گرفته، خیلی زیاد شبیه بازار کشور های خیلج فارس، خیلی زیاد شبیه بازار ایران 60 سال پیش، که مشخصه های ازاد بودن رو داشتند، اما ایا خودجوش بودند؟ ایا قوانین "خودساخته" که داینامیک بر اساس شرایط بازار شکل گرفته داشتند و دارند؟ نه، البته طبیعی هم هست، چون جامعه چین و امارات مثلا و ایران 70 سال پیش یک جامعه "توسعه نیافته" بودند و هستند، این دولت بود که باید چهارچوب بازار رو شکل میداد سرمایه دار و تولید کننده جذب میکرد حمایت میکرد و حتی میساخت، در حالی که بازار انگلستان و امریکا مثلا، همه چی، همه چی، توسط خود بازار شکل میگیره، این بازار هست که قوانین رو به دولت تحمیل میکنه و دولت مجبور میشه بر اساس بازار ازاد قوانین متناسب برقرار کنه، کار اصلی دولت، فقط حفظ امنیت برای پیشروی بازار هست بدون هیچ دخالتی، حتی دخالت های "کمکی" دولت در زمان کرونا خودش بحران تورم ایجاد کرد، تا ته ماجرا برو.
اینجام همینه، بازار ما گیمر ها و توسعه دهندگان هستیم، دولت کمپانی ها هستند، دولت (کمپانی) فقط باید شرایط پیشروی بازار (پدید اوردن و ساپورت استودیو ها برای ساخت بازی و مدیریت عرضه و تقاضا بر اساس قوانین) رو پیش ببره، نه اینکه بیاد تصمیم بگیره "من چی بخرم چی نخرم، فیزیک بخرم یا دیجیتالی بخرم" اینا ربطی به کمپانی یا دولت نداره، این ربط به من و تولید کننده داره، سونی میتونست بیاد بگه "تولیدات اختصاصی پلی استیشن دیگر فیزیک نخواهند بود" این میشد یک استفاده از اقتدار کمپانی/دولتی در چهارچوب بازار ازاد، اما وقتی سونی میاد از بیخ "برای همه" بازی فیزیک رو منع میکنه، میشه مثل دولت امارات که میاد برای عده ای، برخی، گروهی، یک سوبسید قرار میده یا ازشون سلب میکنه، مثل دولت چین که صفر تا صد "رفتار بازار" هم خودش مهندسی میکنه،
مقایسه کن با امریکا، اومدن "برای نجات بازار" سوبسید های کرونایی دادند، تورم ساختند، گند زدن به بازار ازاد، و با عدم دخالت در ادامه، اجازه دادن بازار خودش دوباره به بالانس برسه، همین الان که امریکا در شرایط جنگی میاد یک سری خط قرمز تعیین میکنه برای تجارت صدای خیلیا در میاد، البته توجیه میشه چون وظیفه دولت حفظ "امنیت" بستر برای شکل گیری توسعه است، یعنی دولت باید یک بستر امن بسازه، تا بازار ازاد درست پیش بره و در این بستر امیزش و تولید مثل کنه، تا پول های قطر و چین داینامیک بودن بازار امریکا و حق پیشرفت فردی رو تخریب نکنه، بازار ازاد رو رانتی نکنه، تصور کن، سونی میومد میگفت "هیچ کمپانی بازی سازی حق ندارد بازی 80 دلاری بدون نسخه دیسک منتشر کند" ، اینجا جایی بود که سونی از اتوریته دولتی/کمپانی به نفع مشتری و بازار ازاد استفاده کرده بود، اما الان، وقتی میاد از بیخ یکی از ستون های بازار رو تخریب و حذف میکنه، رسما این سونی هست که دشمن اصلی بازار ازاد ویدئوگیم کنسول شده.....
و ما گیمر ها، با ازادی بیان، این رو به رخ سونی میکشیم، بازار ازاد گلخانه ای نداریم، بازار ازاد کنارش ازادی بیان و ازادی عقیده و ازادی فولان و ازادی بهمان هم باید داشته باشه که "ازادی" به شکل داینامیک و دموکراتیک شکل بگیره... بازار ازاد اول از همه یعنی ازادی تجاری، نه اقتدارگرایی شرکتی که میتونه منجر به دولت های کوپک در کالبد یک شرکت بشه و ازادی رو سلب کنه... شرکت کارش ساخت بستر و امنیت برای امیزش اقتصادی است، نه ساخت حد و مرز و اقتدارگرایی در جهت ایجاد اتوریته شرکتی و مونوپولی... بزرگ ترین ابزار برای هدایت کمپانی ها از سمت ما مشتری ها، ازادی بیان است. پس ملت حق دارند به سونی ایراد بگیرند.
باید ایراد بگیرند اگر بازار ازاد میخواهیم... وقتی پلی استیشن میسازی و بقیه "مجبور" هستند روش بازی بسازند و بخرند، اتوریته و انحصار بر اساس "نواوری و خدمات" ساختی، کامل منطبق با بازار ازاد، اما وقتی میای در این بستر بازی فیزیکی و حق مالیک فردی رو تا درجاتی سلب میکنی، داری اتوریته و انحصار بر اساس "قدرت و اختیار شرکتی" میسازی، این به معنی یک دولت کوچک در کالبد کمپانی است، دولت ها دولت ها دولت ها سونی مایکرو اپل تسلا.... واین در تضاد کامل با بازار ازاد هست.
کار تسلا دادن خدمات هست اگر میخواد بازار ازاد باشه، سودشم میبره بیلیونی تریلیونی نامحدود ابدی حقشم هست نوش جونش، من طرفدار بازار ازاد هستم، اما اگر به جای خدمات میاد به نفع خودش "حد و مرز" تعیین میکنه، حد و مری که حقوق "ازاد" من رو پایمال میکنه، داره "بازار ازاد" رو تبدیل به "بازار تسلا" میکنه... سونی هم الان داره بازار ازاد ویدئوگیم رو تبدیل به بازار سونی میکنه، متاسفانه...
من میفهمم که سونی سیستم دادگستری چین و امارات رو نداره، برای همین دولت کوچک خواندن و مقایسه با اونا صرفا مدل هست برای اینکه درک کنیم بازار ازاد با سرمایه داری نسبتا ازاد، فرق داره، سونی حق داره گند بزنه، و خب منم حق دارم گند بزنم به سونی، برخلاف شهروند چینی که نمیتونه به حزب کمونیست بگه بالای جشمش ابرو هست، متوجه این موضوع هستم و موضوعیتی در بحث نداره. بحث انتزاعی و مدل هست.